Makat Bölgesinde Şişlik Neden Olur? Hangi Hastalıkları Gösterir?

Makat bölgesinde şişlik; en sık Hemoroid, anal apse, Anal Fistül ve Anal Fissür gibi makat bölgesini etkileyen sorunlarla ilişkili olabilir. Şişlik ağrılı, sert, yumuşak, kızarık veya akıntılı olabilir ve bu özellikler olası neden hakkında önemli ipuçları verir. Özellikle aniden ortaya çıkan ve giderek ağrılı hale gelen şişliklerde apse veya pıhtılı hemoroid gibi durumlar düşünülebilir. Tuvalet sonrasında belirginleşen, kanama veya dışarı doğru çıkan doku ile birlikte görülen şişliklerde ise hemoroid gibi farklı nedenler değerlendirilir. Şişliğin uzun süre devam etmesi, büyümesi veya ateş, kanama ve akıntı gibi belirtilerle birlikte görülmesi daha ayrıntılı değerlendirme gerektirebilir.

Hemoroid Kaynaklı Şişlik

Makat bölgesinde ele gelen şişliğin en sık nedenlerinden biri Hemoroid olabilir. Özellikle dış hemoroidler makat çevresinde belirgin bir kabarıklık, hassasiyet ve rahatsızlık hissi oluşturabilir. Dış hemoroidde şişlik, ağrı ve kanama görülebilir.

Hemoroid dokusu içerisinde kan pıhtısı oluştuğunda şişlik daha sert ve ağrılı hale gelebilir. Bu durumda makatın hemen yanında ani gelişen, hassas ve bazen renk değişikliğinin eşlik ettiği bir kitle fark edilebilir.

Kabızlık, uzun süre ıkınmak ve tuvalette uzun süre oturmak makat bölgesindeki basıncı artırarak mevcut şikâyetlerin daha belirgin hale gelmesine katkıda bulunabilir.

Şişliğe kanama, kaşıntı veya dışkılama sırasında rahatsızlık eşlik ediyorsa hemoroid tedavisi açısından mevcut belirtilerin birlikte değerlendirilmesi önem taşır.

Anal Apse ve Enfeksiyon Kaynaklı Şişlik

Anal apse, makat çevresinde ağrılı ve belirgin bir şişliğe yol açabilir. Apse, enfekte dokuda irin birikmesiyle ortaya çıkar ve genellikle ağrı, şişlik, tahriş ve bazen irinli akıntıyla birlikte seyreder. Ateş ve genel halsizlik de tabloya eşlik edebilir.

Apseye bağlı ağrı çoğunlukla süreklidir ve zaman içinde şiddetlenebilir. Oturmak, yürümek veya dışkılamak bölgedeki basıncı artırdığı için ağrıyı daha belirgin hale getirebilir.

Makat çevresindeki şişliğe kızarıklık, sıcaklık artışı, ateş veya irinli akıntı eşlik etmesi enfeksiyon olasılığını güçlendirir. Özellikle anal ağrının hızla kötüleşmesi ve ateş veya akıntıyla birlikte görülmesi geciktirilmeden değerlendirilmesi gereken bir durumdur.

Anal Fistül Kaynaklı Şişlik ve Akıntı

Anal Fistül, makat kanalının iç kısmı ile çevredeki cilt arasında gelişen anormal bir kanal olarak tanımlanabilir. Çoğu zaman daha önce gelişmiş bir makat apsesiyle bağlantılıdır.

Anal fistülde makat çevresinde küçük bir açıklık, kızarıklık veya dönem dönem belirginleşen şişlik oluşabilir. Ayrıca kötü kokulu akıntı, irin veya kan gelmesi ve otururken ya da dışkılarken artan ağrı görülebilir.

Fistül kanalındaki akıntı arttığında şişlik ve ağrı geçici olarak azalabilir. Kanal yeniden tıkandığında ise bölgede tekrar şişlik ve hassasiyet gelişebilir.

Bu nedenle makat çevresinde tekrarlayan şişlik ile birlikte akıntı varsa Anal Fistül tedavisi açısından değerlendirme önem kazanır.

Anal Fissür ve Çatlak Çevresindeki Şişlik

Anal Fissür, makat kanalının iç yüzeyinde gelişen küçük bir yırtıktır. En sık sert veya büyük dışkının geçişi, kabızlık ve dışkılama sırasında zorlanmayla ilişkilidir. Tipik belirtileri dışkılama sırasında ağrı ve parlak kırmızı kanamadır.

Özellikle uzun süredir devam eden anal fissürlerde çatlağın çevresinde küçük bir deri çıkıntısı veya kabarıklık oluşabilir. Kronik fissürlerde dış veya iç tarafta etsi çıkıntılar görülebileceği belirtilmektedir.

Bu nedenle makat çevresinde küçük bir şişlik ile birlikte dışkılama sırasında keskin ağrı, yanma veya kanama bulunuyorsa Anal Fissür tedavisi açısından değerlendirme yapılabilir.

Makat Sarkması Şişlik Hissi Oluşturabilir Mi?

Makat çevresindeki her şişlik damar veya enfeksiyon kaynaklı olmayabilir. Bazı kişilerde dışkılama sırasında dışarı doğru çıkan doku, makat bölgesinde kitle veya şişlik hissi oluşturabilir.

Bu görünüm özellikle Makat Sarkması (Rektal Prolapsus) gibi yapısal sorunlarda ortaya çıkabilir. Kişi tuvalet sırasında dışarı çıkan bir doku fark edebilir ve bu doku bazı durumlarda dışkılama sonrasında geri çekilebilir.

Şişlik hissine tam boşalamama, dışkılama güçlüğü, mukus veya dışarı çıkan doku eşlik ediyorsa yalnızca hemoroid düşünülmemelidir.

Makat Bölgesinde Sert Şişlik Neden Olur?

Makat çevresindeki şişliğin sert olması özellikle pıhtılı dış hemoroid gibi durumlarda görülebilir. Pıhtılı hemoroid şiddetli ağrı, şişlik, inflamasyon ve makat çevresinde sert bir kitle oluşturabilir.

Ancak her sert şişliğin hemoroid olduğunu varsaymak doğru değildir. Makat çevresindeki farklı deri veya doku oluşumları da kitle şeklinde hissedilebilir.

Özellikle giderek büyüyen, uzun süredir kaybolmayan veya kanama gibi başka belirtilerin eşlik ettiği bir kitle varsa nedeninin netleştirilmesi önemlidir. Anal bölgede kitle veya küçük yumrular farklı hastalıklarda da görülebilir.

Makat Bölgesinde Ağrısız Şişlik Neden Olabilir?

Her makat şişliği ağrılı değildir. İç hemoroidlerin dışarı doğru sarkması, cilt katlantıları veya farklı iyi huylu doku değişiklikleri ağrısız bir kabarıklık şeklinde fark edilebilir.

Ağrının olmaması şişliğin tamamen önemsiz olduğu anlamına gelmez. Özellikle yeni ortaya çıkan, giderek büyüyen veya uzun süredir kaybolmayan şişliklerde değerlendirme yapılması gerekir.

Bununla birlikte şişliğe dışkılama alışkanlıklarında değişiklik, mukus, kanama veya açıklanamayan başka belirtiler ekleniyorsa yalnızca makat bölgesindeki yüzeysel sorunlara odaklanmamak önemlidir.

Makat Şişliği ve Kanama Birlikte Görülürse Ne Anlama Gelir?

Şişlikle birlikte parlak kırmızı kanama görülmesi Hemoroid ile ilişkili olabilir. Dış hemoroidlerde şişlik, ağrı ve kanama birlikte görülebilir.

Bununla birlikte dışkılama sırasında keskin ağrı ve parlak kırmızı kanama Anal Fissür ile de uyumlu olabilir.

Kanama yalnızca hemoroid veya fissür kaynaklı olmayabileceği için özellikle tekrarlayan kanamalarda nedenin netleştirilmesi önemlidir. Kişinin belirtilerine ve diğer risk faktörlerine göre gerekli görülürse Kolonoskopi gibi inceleme yöntemleri gündeme gelebilir.

Makat Bölgesindeki Şişlik Ne Zaman Önemsenmelidir?

Makat bölgesindeki küçük ve kısa süreli şişliklerin nedeni her zaman ciddi bir sorun olmayabilir. Ancak bazı özellikler daha dikkatli değerlendirme gerektirir.

Özellikle şu durumlar önemsenmelidir:

• Şişliğin giderek büyümesi
• Şiddetli veya zonklayıcı ağrı
• Ateş veya titreme
• İrinli ya da kötü kokulu akıntı
• Tekrarlayan kanama
• Şişliğin sertleşmesi
• Günler içinde gerilememesi
• Aynı bölgede tekrar tekrar ortaya çıkması

Şiddetlenen anal ağrının ateş, titreme veya akıntıyla birlikte görülmesi acil değerlendirme gerektirebilir.

Şişliğin görünümü tek başına kesin neden hakkında bilgi vermez. Hemoroid, Anal Fissür, Anal Fistül ve apse gibi sorunların belirtileri birbirine benzeyebildiği için şişliğin süresi, ağrının karakteri, kanama ve akıntı gibi eşlik eden bulgular birlikte değerlendirilmelidir.

Sıkça Sorulan Sorular

1. Makat Bölgesinde Ele Gelen Şişlik Neden Olur?

Makat çevresinde ele gelen şişliğin yaygın nedenleri arasında Hemoroid, anal apse, Anal Fistül ve fissür çevresindeki doku değişiklikleri bulunur. Şişliğin ağrılı veya ağrısız olması ve diğer belirtiler olası neden hakkında ipucu verebilir.

2. Makat Bölgesinde Sert ve Ağrılı Şişlik Hemoroid Midir?

Sert ve ağrılı bir makat şişliği pıhtılı dış hemoroidle ilişkili olabilir. Pıhtılı hemoroidlerde ani başlayan ağrı, şişlik ve sert bir kitle görülebilir. Ancak benzer görünüm farklı sorunlarda da ortaya çıkabileceği için yalnızca şişliğin sertliğine göre kesin ayrım yapılamaz.

3. Makat Şişliği ve Akıntı Neden Olur?

Şişlik ile birlikte irinli veya kötü kokulu akıntı görülmesi Anal Fistül veya anal apse ile ilişkili olabilir. Anal fistülde ağrı, akıntı, kızarıklık ve dönem dönem şişlik görülebilir.

4. Anal Fissür Makat Bölgesinde Şişlik Yapar Mı?

Özellikle kronikleşmiş Anal Fissür çevresinde küçük deri çıkıntıları gelişebilir. Bu yapı makat çevresinde küçük bir kabarıklık veya şişlik şeklinde fark edilebilir.

5. Makat Bölgesindeki Şişlik Ne Zaman Değerlendirilmelidir?

Şişlik geçmiyor, giderek büyüyor, çok ağrılı hale geliyor veya ateş, kanama ve irinli akıntıyla birlikte görülüyorsa nedeninin değerlendirilmesi önemlidir. Özellikle ağrının hızla kötüleşmesi ve ateş ya da akıntının eşlik etmesi daha hızlı tıbbi değerlendirme gerektirebilir.